ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତରେ ଆୟୋଜିତ ୧୮ତମ ବ୍ରିକ୍ସ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀ ଶେଷ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଏବେ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ରହିଛି ସମ୍ମିଳନୀର ଗାଲା ଡିନରର ଖାଦ୍ୟ ମେନୁ। ଦିଲ୍ଲୀର ଭାରତ ମଣ୍ଡପମରେ ବ୍ରିକ୍ସ ନେତାଙ୍କ ପାଇଁ ପରିବେଷଣ କରାଯାଇଥିବା ଡିନରରେ କେବଳ ସାତ୍ତ୍ୱିକ/ଶାକାହାରୀ ଖାଦ୍ୟ ରହିଥିଲା। ଏହାକୁ ନେଇ ଏବେ ରାଜନୈତିକ ବିବାଦ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି।

ଲୋକସଭାର ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା ତଥା କଂଗ୍ରେସ ସାଂସଦ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଡିନର ମେନୁକୁ ନେଇ ଦେଇଥିବା ଟିପ୍ପଣୀକୁ ନେଇ ବିବାଦ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି । ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, “୮୦ ପ୍ରତିଶତ ଭାରତୀୟ ଆମିଷାଶୀ”। ଏହା ସହିତ ଭାରତୀୟ ଆମିଷ ଖାଦ୍ୟର ପ୍ରଶଂସା କରି ସେ ତାଙ୍କ ଭଉଣୀଙ୍କ ଛୋଲେ ଭଟୁରେକୁ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି।

କ’ଣ ଥିଲା BRICS ଡିନର ମେନୁ?ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ବ୍ରିକ୍ସ ନେତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଆୟୋଜନ କରିଥିବା ଗାଲା ଡିନରରେ ଭାରତର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳର ଶାକାହାରୀ ଖାଦ୍ୟକୁ ସ୍ଥାନ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ମେନୁରେ ଖାଣ୍ଡଭି, ପନିର ଲାବାବଦାର, ଗୁଚ୍ଛି ମର୍ମିକ, ମିଲେଟ୍ ପୁଲାଓ, ମଶରୁମ୍ ଗଲୌଟି ଏବଂ ଜାଲେବି ଭଳି ଖାଦ୍ୟ ରହିଥିଲା। ମେନୁରେ ମିଲେଟ୍କୁ ମଧ୍ୟ ବିଶେଷ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତର ପାରମ୍ପରିକ ଖାଦ୍ୟ, ମୋଟା ଶସ୍ୟ ଏବଂ ଆଞ୍ଚଳିକ ରନ୍ଧନ ପରମ୍ପରାକୁ ବିଦେଶୀ ଅତିଥିଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରାଯାଇଥିଲା।

ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ମନ୍ତବ୍ୟ ପରେ କଂଗ୍ରେସ ଓ ବିଜେପି ମଧ୍ୟରେ ବାକ୍ଯୁଦ୍ଧ ତେଜିଛି । କଂଗ୍ରେସ ମୁଖପାତ୍ର ପବନ ଖେଡା ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତୀୟ ଖାଦ୍ୟର ବିବିଧତା ମଧ୍ୟରେ ଆମିଷ ଖାଦ୍ୟର ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱ ରହିଛି। ତେଣୁ ବିଦେଶୀ ଅତିଥିଙ୍କ ପାଇଁ କେବଳ ଶାକାହାରୀ ଖାଦ୍ୟ କାହିଁକି ରଖାଗଲା ବୋଲି ସେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ କେନ୍ଦ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ କିରେନ୍ ରିଜିଜୁ ଏହାକୁ ନେଇ କଂଗ୍ରେସକୁ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରିଛନ୍ତି। ଖାଦ୍ୟ ମେନୁକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ରାଜନୀତି କରାଯାଉଥିବା ନେଇ ସେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ମତରେ, ବ୍ରିକ୍ସ ନେତାମାନେ ଭାରତର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳର ଶାକାହାରୀ ଖାଦ୍ୟ ଉପଭୋଗ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଏହା ଭାରତର ସମୃଦ୍ଧ ଖାଦ୍ୟ ପରମ୍ପରାର ଏକ ଅଂଶ।

ତେବେ NFHS-5 (2019-21) ର ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ୧୫ରୁ ୪୯ ବର୍ଷ ବୟସର ୮୩.୪% ପୁରୁଷ ଏବଂ ୭୦.୬% ମହିଳା ଅତି କମ୍ରେ କେବେ କେବେ ମାଛ, ଚିକେନ୍ କିମ୍ବା ମାଂସ ଖାଉଥିବା କହିଥିଲେ। ଅର୍ଥାତ୍, ଦେଶର ଖାଦ୍ୟାଭ୍ୟାସରେ ଆମିଷ ଖାଦ୍ୟର ଭୂମିକା ବଡ଼ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ସରଳ ଭାବେ ‘ଦେଶର ୮୦% ଲୋକ ଆମିଷାଶୀ’ ବୋଲି କହିବା ପୂର୍ବରୁ ତଥ୍ୟର ପରିଭାଷା ଓ ବୟସ ସୀମାକୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏହା ସହିତ, ସର୍ବଶେଷ NFHS-6 (2023-24) ରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ତୁଳନୀୟ ଜାତୀୟ ସ୍ତରର ଆମିଷ ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ ହାର ପ୍ରକାଶ କରାଯାଇନଥିବା ରିପୋର୍ଟରେ ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି।

ବ୍ରିକ୍ସ ଭଳି ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମଞ୍ଚରେ ଭାରତ ନିଜର ଖାଦ୍ୟ ଓ ସଂସ୍କୃତିକୁ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏହି ମେନୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିବା କୁହାଯାଉଛି। ତେବେ କେବଳ ଶାକାହାରୀ ମେନୁକୁ ନେଇ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଟିପ୍ପଣୀ ଏବେ ଏହାକୁ ଏକ ରାଜନୈତିକ ବିତର୍କରେ ପରିଣତ କରିଛି। ଗୋଟିଏ ପଟେ ଏହାକୁ ଭାରତୀୟ ଶାକାହାରୀ ଖାଦ୍ୟ ପରମ୍ପରାର ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି, ଅନ୍ୟପଟେ ଭାରତର ବିବିଧ ଖାଦ୍ୟ ସଂସ୍କୃତିରେ ଆମିଷ ଖାଦ୍ୟର ଭୂମିକା କାହିଁକି ଦେଖାଗଲା ନାହିଁ ବୋଲି ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି। ଏହି ଖାଦ୍ୟ ମେନୁ ବିବାଦ ଏବେ ବ୍ରିକ୍ସ ସମ୍ମିଳନୀର ରାଜନୈତିକ ଚର୍ଚ୍ଚା ମଧ୍ୟରେ ଆଉ ଏକ ନୂଆ ପ୍ରସଙ୍ଗ ହୋଇଛି।