ଗାନ୍ଧୀ ଜୟନ୍ତୀ ୨୦୨୬: ପ୍ରତିବର୍ଷ ଅକ୍ଟୋବର ୨ କେବଳ ଭାରତ ପାଇଁ ନୁହେଁ, ବରଂ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱ ପାଇଁ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଏବଂ ପ୍ରେରଣାଦାୟୀ ଦିନ । ଏହି ଦିନ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଭାରତ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଜୟନ୍ତୀ ପାଳନ କରେ । ଗାନ୍ଧୀଜୀଙ୍କ ଜୀବନ କେବଳ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ କାହାଣୀ ନୁହେଁ, ବରଂ ସତ୍ୟ, ଅହିଂସା, ତ୍ୟାଗ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପର ଏପରି ଏକ ପ୍ରତୀକ, ଯାହା ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱକୁ ଶାନ୍ତିର ମାର୍ଗ ଦେଖାଇଛି ।

ସମାନତା, ଶାନ୍ତି ଏବଂ ମାନବତା ପ୍ରତି ଗାନ୍ଧୀଜୀଙ୍କ ବିଚାର କେବଳ ଭାରତକୁ ସ୍ୱାଧୀନତା ଦେଇନାହିଁ, ବରଂ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱକୁ ଏକ ନୂତନ ଦିଗ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଇଛି । ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ୧୫୭ତମ ଜୟନ୍ତୀ ଏହି ବର୍ଷ ଶୁକ୍ରବାର ଅକ୍ଟୋବର ୨ରେ ସମଗ୍ର ଭାରତରେ ଗାନ୍ଧୀ ଜୟନ୍ତୀ ରୂପେ ପାଳନ କରାଯିବ । ଏହି ଦିନ ପ୍ରାର୍ଥନା ସଭା, ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ସଭା ଏବଂ ସ୍ମାରକୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆୟୋଜିତ କରାଯାଏ । ଜାତିସଂଘ ଏହି ତାରିଖକୁ 'ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅହିଂସା ଦିବସ' ରୂପେ ପାଳନ କରେ ।

ଭାରତ ଅକ୍ଟୋବର ୨କୁ ଗାନ୍ଧୀ ଜୟନ୍ତୀ ଭାବେ କାହିଁକି ପାଳନ କରେ ?

ଅକ୍ଟୋବର ୨ ଦିନଟି ଭାରତରେ ଜାତୀୟ ପର୍ବ ଭାବେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ଏହାର କାରଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସ୍ପଷ୍ଟ ଏବଂ ଐତିହାସିକ । ୧୮୬୯ ଅକ୍ଟୋବର ୨ରେ ଗୁଜରାଟର ପୋରବନ୍ଦରଠାରେ ମୋହନଦାସ କରମଚାନ୍ଦ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ସ୍ମୃତିରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ୨ ଅକ୍ଟୋବରରେ ଗାନ୍ଧୀ ଜୟନ୍ତୀ ପାଳନ କରାଯାଏ ।

ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଅହିଂସା ନୀତିକୁ ବୈଶ୍ୱିକ ସମ୍ମାନ ଦେବା ପାଇଁ ଜାତିସଂଘ ସାଧାରଣ ସଭା ୨୦୦୭ ଜୁନ୍ ୧୫ରେ ଏକ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗୃହୀତ କରିଥିଲା । ଏହା ଅଧୀନରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ୨ ଅକ୍ଟୋବରକୁ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ 'ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅହିଂସା ଦିବସ' ଭାବେ ପାଳନ କରାଯାଏ ।

ଗାନ୍ଧୀ ଜୟନ୍ତୀ ୨୦୨୬ର ମୁଖ୍ୟ ଥିମ୍ 'ସତ୍ୟ, ଅହିଂସା, ଶାନ୍ତି ଏବଂ ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳତା' (Truth, Non-Violence, Peace and Self-Reliance)ର ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ରିତ । ପ୍ରତିବର୍ଷ ୨ ଅକ୍ଟୋବର ସକାଳେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀସ୍ଥିତ ତାଙ୍କ ସମାଧି ସ୍ଥଳ 'ରାଜଘାଟ'ଠାରେ ଦେଶର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମାନ୍ୟଗଣ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତି ପ୍ରାର୍ଥନା ସଭାରେ ଭାଗ ନେଇ ବାପୁଙ୍କୁ ପୁଷ୍ପାଞ୍ଜଳି ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି।

ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଯୋଗଦାନ

୧୯୧୫ରେ ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକାରୁ ଭାରତ ଫେରିବା ପରେ ଗାନ୍ଧୀଜୀ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ଆନ୍ଦୋଳନର ମୋଡ଼ ବଦଳାଇ ଦେଇଥିଲେ । ସେ ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କୁ ଦେଶକୁ ସ୍ୱାଧୀନ କରିବା ପାଇଁ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମ ସହ ଯୋଡ଼ିଥିଲେ। ଭାରତରେ ବାପୁଙ୍କ ପ୍ରଥମ ସଫଳ ସତ୍ୟାଗ୍ରହ ବିହାରର ଚମ୍ପାରଣଠାରେ ନୀଳ ଚାଷୀଙ୍କ ଅଧିକାର ପାଇଁ ଥିଲା । ଏହା ପରେ ଗୁଜରାଟର ଖେଡ଼ାରେ ଚାଷୀଙ୍କ କର ଛାଡ଼ କରିବା ପାଇଁ ସେ ଆନ୍ଦୋଳନ କରିଥିଲେ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେ ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଆଗକୁ ଆସିଥିଲେ ।

୧୯୨୦ରେ ଜାଲିଆନାୱାଲା ବାଗ ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ ଏବଂ ରାଓଲାଟ୍ ଆକ୍ଟ ବିରୋଧରେ ଗାନ୍ଧୀଜୀ ଅସହଯୋଗ ଆନ୍ଦୋଳନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଇଂରେଜମାନଙ୍କ ଲବଣ ଆଇନ ଭଙ୍ଗ କରିବା ପାଇଁ ଗାନ୍ଧୀଜୀ ୧୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୩୦ରେ ସାବରମତୀ ଆଶ୍ରମରୁ ଦାଣ୍ଡି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଐତିହାସିକ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲେ । ଏପ୍ରିଲ ୬ରେ ଲୁଣ ତିଆରି କରି ସେ ଇଂରେଜମାନଙ୍କ ଏକଚାଟିଆ ଅଧିକାରକୁ ଆହ୍ୱାନ ଦେଇଥିଲେ । ୮ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୨ରେ ସେ 'କର ବା ମର' (Do or Die) ନାରା ଦେଇଥିଲେ, ଯାହା ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ବିପ୍ଳବର ଲହରୀ ଖେଳାଇ ଦେଇଥିଲା । ଶେଷରେ ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ରେ ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନ ହୋଇଥିଲା ।