ପୂଜା ବିଧି: ସନାତନ ଧର୍ମରେ ପୂଜା-ଅର୍ଚ୍ଚନା ଏବଂ ଧାର୍ମିକ ଅନୁଷ୍ଠାନର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସ୍ଥାନ ରହିଛି । ଲୋକମାନେ ପ୍ରତିଦିନ ନିଜ ଘର ମନ୍ଦିରରେ କିମ୍ବା ବାହାରେ କୌଣସି ମନ୍ଦିରକୁ ଯାଇ ଭଗବାନଙ୍କ ଆରାଧନା କରିଥାନ୍ତି । ତେବେ ପୂଜା କରିବା ସମୟରେ ପ୍ରାୟତଃ ମନରେ ଏକ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ଯେ ଦେବଦେବୀଙ୍କୁ ଠିଆ ହୋଇ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ ନା ବସି ? ଅନେକ ସମୟରେ ବ୍ୟସ୍ତତା ଯୋଗୁଁ ଆମେ ଠିଆ ହୋଇ ହାତ ଯୋଡ଼ି ଦେଇଥାଉ, ଆଉ କେତେବେଳେ ସମୟ ମିଳିଲେ ଆରାମରେ ବସି ପୂଜା କରୁ । କିନ୍ତୁ ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି କି ଶାସ୍ତ୍ର ଏବଂ ପୁରାଣରେ ପୂଜା କରିବାର କିଛି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିୟମ ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି ? ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ ପୂଜାର ସଠିକ୍ ନିୟମ କଣ ।

ପୂଜା କରିବାର ସଠିକ୍ ନିୟମ

ଧାର୍ମିକ ମାନ୍ୟତା ଏବଂ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ, ପୂଜା କରିବା ସମୟରେ ଆସନ ଉପରେ ବସିବା ସବୁଠାରୁ ଉତ୍ତମ । ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଆରାଧନା ସମୟରେ ସିଧାସଳଖ ଭୂମି କିମ୍ବା ଚଟାଣରେ ବସିବା ଅନୁଚିତ । ଏଥିପାଇଁ ସୂତା କପଡ଼ା କିମ୍ବା କମ୍ବଳର ଆସନ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଦରକାର । ମାନ୍ୟତା ରହିଛି ଯେ ଆସନରେ ବସି ପୂଜା କଲେ ମନ ଏବଂ ଶରୀର ଉଭୟ ସ୍ଥିର ରହେ । ସେଥିପାଇଁ ଦୈନିକ ପୂଜା, ମନ୍ତ୍ର ଜପ, ଧ୍ୟାନ ଏବଂ ପାଠ କରିବା ସମୟରେ ଆସନରେ ବସିବା ହିଁ ଶାସ୍ତ୍ରସମ୍ମତ ।

କେଉଁ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଠିଆ ହୋଇ ପୂଜା କରିବେ ?

ଏହାର ଅର୍ଥ ଏହା ନୁହେଁ ଯେ ଠିଆ ହୋଇ ପୂଜା କରିବା ଭୁଲ୍ କିମ୍ବା ବାରଣ କରାଯାଇଛି । ଅନେକ ଧାର୍ମିକ ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ଠିଆ ହୋଇ ପୂଜା କରିବା ଆମ ସନାତନ ପରମ୍ପରାର ଏକ ଅଂଶ । ମନ୍ଦିରରେ ଆଳତି ସମୟରେ, ଭଗବାନଙ୍କ ଦର୍ଶନ ସମୟରେ, ଝୁଣା କିମ୍ବା ଅଗରବତୀ ଜାଳିବା ସମୟରେ କିମ୍ବା କୌଣସି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଯଜ୍ଞ-ଆରାଧନା ସମୟରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁମାନେ ଠିଆ ହୋଇ ପୂଜା କରିଥାନ୍ତି । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଯଦି ବସିବା ପାଇଁ ସ୍ଥାନ ନଥାଏ କିମ୍ବା ପ୍ରବଳ ଭିଡ଼ ଥାଏ, ତେବେ ଠିଆ ହୋଇ ଭଗବାନଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରାଯାଇପାରିବ ।

ସଠିକ୍ ଆସନର ମହତ୍ତ୍ୱ

ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପୂଜା ସମୟରେ ସଠିକ୍ ଆସନର ବ୍ୟବହାରକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କୁହାଯାଇଛି । ମାନ୍ୟତା ଅଛି ଯେ ଉପଯୁକ୍ତ ଆସନରେ ବସିବା ଦ୍ୱାରା ଶରୀରର ଶକ୍ତି ଏବଂ ସକାରାତ୍ମକ ଶକ୍ତିର ସନ୍ତୁଳନ ବଜାୟ ରହେ । ଫଳରେ ମନ ସିଧାସଳଖ ଭଗବାନଙ୍କ ଭକ୍ତିରେ ଲୀନ ହୋଇଯାଏ । ଏହି କାରଣରୁ ପ୍ରାଚୀନ କାଳରୁ ସାଧୁ ଏବଂ ଋଷିମାନେ ସାଧନା ସମୟରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଆସନ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିଲେ ।

ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଦୃଷ୍ଟିରେ, ପୂଜାର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ପ୍ରତି ପ୍ରେମ, ଆସ୍ଥା ଏବଂ ସମର୍ପଣ ଭାବ ବ୍ୟକ୍ତ କରିବା । ଯଦି ମନ ଅଶାନ୍ତ ଥାଏ, ତେବେ କେବଳ ନିୟମ ପାଳନ କରିବା ପାଇଁ ପୂଜା କଲେ ତାହା ଫଳଦାୟୀ ହୁଏନାହିଁ । ଅପରପକ୍ଷରେ, ଯଦି କୌଣସି ନିୟମ ପାଳନ ନକରି ମଧ୍ୟ ନିର୍ମଳ ଓ ଶୁଦ୍ଧ ମନରେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଏ, ତେବେ ତାହା ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଫଳଦାୟୀ ହୋଇଥାଏ ।

(Disclaimer: ଏଠାରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ସୂଚନା ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ଏବଂ ଲୋକବିଶ୍ୱାସ ଉପରେ ଆଧାରିତ । ଏହାର କୌଣସି ବୈଜ୍ଞାନିକ ପ୍ରମାଣ ନାହିଁ । ପ୍ରମେୟ ନ୍ୟୁଜ୍ ୭ ଡିଜିଟାଲ କୌଣସି ଜିନିଷର ସତ୍ୟତାର କୌଣସି ପ୍ରମାଣ ପ୍ରଦାନ କରେ ନାହିଁ।)