CBSEର ବିବାଦୀୟ ‘ଅନ୍-ସ୍କ୍ରିନ୍ ମାର୍କିଂ’ ସିଷ୍ଟମକୁ ନେଇ ଚାଲିଥିବା ତୀବ୍ର ସମାଲୋଚନା ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବଡ଼ ଖବର ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନ ଟାଇମ୍ସର ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଗତ ସପ୍ତାହରେ CBSE ର ଆଞ୍ଚଳିକ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟଗୁଡ଼ିକ ପକ୍ଷରୁ ବିଭିନ୍ନ ସ୍କୁଲର ଅଧ୍ୟକ୍ଷମାନଙ୍କୁ ଏକ ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆ ‘ଟୁଲକିଟ୍’ ବା ସ୍କ୍ରିପ୍ଟ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ଟୁଲକିଟ୍ରେ ବୋର୍ଡର ପଦକ୍ଷେପକୁ ସମର୍ଥନ କରି ଏବଂ OSM ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଯୁକ୍ତିଯୁକ୍ତ ଦର୍ଶାଇ ଭିଡିଓ ବା ରିଲ୍ସ ତିଆରି କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଥିଲା।

ଏହା ପରେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଏବଂ ଜବାହର ନବୋଦୟ ବିଦ୍ୟାଳୟ (JNV) ଭଳି ସରକାରୀ ସ୍କୁଲ ସମେତ ଶତାଧିକ ସ୍କୁଲର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଓ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ସେହି ସ୍କ୍ରିପ୍ଟକୁ ଆଧାର କରି ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଭିଡିଓ ପୋଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି।

୧. କ’ଣ ଥିଲା ଅଧ୍ୟକ୍ଷମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ସ୍କ୍ରିପ୍ଟରେ?

"ମ୍ୟାଟେରିଆଲ୍ ଫର୍ ପ୍ରିନ୍ସିପାଲ୍ସ" (Material for Principals) ଶୀର୍ଷକ ଏହି ସର୍କୁଲାରରେ ଅଧ୍ୟକ୍ଷମାନେ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ କ’ଣ କହିବେ, ତାହାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍କ୍ରିପ୍ଟ ଲେଖାଯାଇଥିଲା।

ପ୍ରୋତ୍ସାହନମୂଳକ ମନ୍ତବ୍ୟ: ଅଧ୍ୟକ୍ଷମାନଙ୍କୁ CBSE କୁ ଏକ "ଅତ୍ୟନ୍ତ ସକ୍ରିୟ (proactive), ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଏବଂ ଯୋଗାଯୋଗରେ ତତ୍ପର" ବୋର୍ଡ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବାକୁ କୁହାଯାଇଥିଲା।

ଆଶ୍ୱାସନା ବାର୍ତ୍ତା: ସ୍କ୍ରିପ୍ଟରେ ଲେଖାଥିଲା, "ଯେକୌଣସି ନୂଆ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ବ୍ୟବହାର କଲାବେଳେ କିଛି ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ସମସ୍ୟା ଦେଖାଦେବା ସ୍ୱାଭାବିକ। କେହି ଆତଙ୍କିତ (panic) ହୁଅନ୍ତୁ ନାହିଁ। କୌଣସି ବି ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ଯେପରି ବୈଷୟିକ ତ୍ରୁଟି ଯୋଗୁଁ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ନହୁଅନ୍ତି, ସେଥିପାଇଁ ମୁଁ ଆଶ୍ୱାସନା ଦେଉଛି।"

ଅଭିଯୋଗ ପାଇଁ ରାସ୍ତା: ଯଦି ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଜର ମାର୍କ ଓ ଡିଜିଟାଲ୍ ସିଟ୍ ମଧ୍ୟରେ କିଛି ତ୍ରୁଟି ଲାଗୁଛି, ତେବେ ସେମାନେ ଅଫିସିଆଲ୍ ପୁନଃମୂଲ୍ୟାୟନ (Re-evaluation) ପ୍ରକ୍ରିୟା ଗ୍ରହଣ କରିପାରିବେ।

ନୂଆ ଶିକ୍ଷା ନୀତି: ଏହି ସିଷ୍ଟମ ମୂଲ୍ୟାୟନକୁ ଅଧିକ ସ୍ୱଚ୍ଛ, ଦ୍ରୁତ ଏବଂ ଇକୋ-ଫ୍ରେଣ୍ଡଲି କରିବ ଯାହା ଜାତୀୟ ଶିକ୍ଷା ନୀତି (NEP) ସହ ସମାନୁପାତୀ ବୋଲି ଦର୍ଶାଇବାକୁ କୁହାଯାଇଥିଲା।

୨. ଭିଡିଓ ଏବଂ ରିଲ୍ସର ପ୍ରଭାବ

ଇନଷ୍ଟାଗ୍ରାମରେ ଏହି ସ୍କ୍ରିପ୍ଟ ଆଧାରରେ ଅନେକ ରିଲ୍ସ (Reels) ପୋଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି:

  • ସିଲିଗୁଡ଼ି DPS ର ଅଧ୍ୟକ୍ଷା ଅନିଶା ଶର୍ମା ଏକ ଭିଡିଓରେ ସ୍କ୍ରିପ୍ଟର ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକୁ ହୁବହୁ ଦୋହରାଇଥିବା ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି।
  • ଜାଜପୁର JNV ର ଭାରପ୍ରାପ୍ତ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଅଭିମନ୍ୟୁ ଭଟ୍ଟ ମଧ୍ୟ OSM କୁ ଏକ ଉତ୍ତମ ପଦକ୍ଷେପ ବୋଲି କହିବା ସହ ଦଶମ ଶ୍ରେଣୀରେ ମଧ୍ୟ ଏହା ଲାଗୁ ହେବା ଦରକାର ବୋଲି ଯୁକ୍ତି ବାଢ଼ିଛନ୍ତି।
  • ଗୋରଖପୁର KV ର ଜଣେ ଦ୍ୱାଦଶ ଶ୍ରେଣୀ ଛାତ୍ର ଏକ ଭିଡିଓରେ OSM କୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିବା ବେଳେ ତାଙ୍କ ସ୍କୁଲର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଏହାକୁ ନିଜର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ନିଷ୍ପତ୍ତି ବୋଲି ଦାବି କରିଛନ୍ତି।

ଅନେକ ଅଧ୍ୟକ୍ଷଙ୍କ ଅମାନ୍ୟ:

ଦିଲ୍ଲୀର ଜଣେ ବେସରକାରୀ ସ୍କୁଲ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ନାମ ଗୋପନ ରଖି କହିଛନ୍ତି ଯେ ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ସର୍କୁଲାର ପାଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ଭବିଷ୍ୟତ ଓ ମାନସିକ ଚାପକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ସେ ବୋର୍ଡ ସପକ୍ଷରେ କୌଣସି ଭିଡିଓ ବନାଇବାକୁ ମନା କରିଦେଇଥିଲେ।

୩. ବୋର୍ଡର ସଫେଇ ଏବଂ ବାସ୍ତବିକ ସ୍ଥିତି

ଏହି ସମସ୍ତ ବିବାଦ ଉପରେ CBSE ର ମୁଖପାତ୍ର କୌଣସି ଔପଚାରିକ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ନାମ ଗୋପନ ରଖି ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ବୋର୍ଡ ପକ୍ଷରୁ ଏପରି କୌଣସି ଧରଣର ସମର୍ଥନମୂଳକ ଭିଡିଓ କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇ ନାହିଁ। ଅନ୍ୟପଟେ, ବାସ୍ତବ ସ୍ଥିତି ଖୁବ୍ ଭୟାବହ । ଗତ ମେ' ୨୬ ତାରିଖ ସୁଦ୍ଧା ଦ୍ୱାଦଶ ଶ୍ରେଣୀ ପରୀକ୍ଷା ଦେଇଥିବା ପ୍ରାୟ ୧.୮ ନିୟୁତ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରାୟ ୨୫% ନିଜ ଉତ୍ତରଖାତାର ସ୍କାନ୍ କପି ପାଇଁ ଆବେଦନ କରିଛନ୍ତି। ଗତବର୍ଷ ତୁଳନାରେ ଏହି ଆବେଦନ ସଂଖ୍ୟାରେ ୨୦୮% ର ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଛି। ତେବେ ଫି’ ହ୍ରାସ କରାଯାଇଥିବାରୁ ଆବେଦନ ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ିଛି ବୋଲି CBSE ଯୁକ୍ତି ବାଢ଼ିଛି।

ଏହି ସମଗ୍ର ଘଟଣା ଏବେ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଉପରେ ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛି।