କଲମ୍ବୋ: ବର୍ତ୍ତମାନ ଭାରତର ସମ୍ପର୍କ ପଡ଼ୋଶୀ ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ବାଂଲାଦେଶ ସହିତ ଖରାପ ହୋଇଯାଇଛି। ଉଭୟ ପୂର୍ବ ଓ ପଶ୍ଚିମ ପଟୁ ଭାରତକୁ ଘେରି ରହିଛନ୍ତି ଶତ୍ରୁ ରାଷ୍ଟ୍ର। ହେଲେ ଏହି ସମୟରେ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରୁ ଭାରତ ପ୍ରତି ଉଠିଛି ସମର୍ଥନର ସ୍ୱର। ଆଉ ସେହି ସ୍ୱର ହେଉଛି ଶ୍ରୀଲଙ୍କା। ଭାରତ ଉପରେ ରଖିଛି ଦୃଢ଼ ବିଶ୍ୱାସ।

ବର୍ତ୍ତମାନ ଦକ୍ଷିଣ ଏସୀୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ରାଜନୈତିକ ଅସ୍ଥିରତା,ସାର୍ବଜନୀନ ଅଶାନ୍ତି ଏବଂ ଉଗ୍ରବାଦ ଭଳି ବିପଦ ଦେଖା ଦେଇଛି। ତେଣୁ ଏହାର ସମାଧାନ ପାଇଁ ଭାରତ ହିଁ ଏକ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିପାରିବ ବୋଲିକହିଛନ୍ତି ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ସାଂସଦ ନମଲ ରାଜପକ୍ଷେ। ହିଂସା ପ୍ରଭାବିତ ବାଂଲାଦେଶ ଏବଂ ନେପାଳରେ ନିର୍ବାଚନ ପାଖେଇ ଆସୁଥିବାରୁ ରାଜପକ୍ଷେଙ୍କର ଏଭଳି ବାର୍ତ୍ତା ଭାରତ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଛି।

ବାଂଲାଦେଶ ଓ ନେପାଳରେ ଘଟିଥିବା ଅସ୍ଥିରତା ସମ୍ପର୍କରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରି ଶ୍ରୀଲଙ୍କାର ପୂର୍ବତନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ମହିନ୍ଦା ରାଜାପାକ୍ଷେଙ୍କ ବଡ଼ ପୁଅ ନମଲ ଏକ୍ସରେ ଏକ ବଡ଼ ପୋଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି। ସେ ଲେଖିଛନ୍ତି “ ନିକଟରେ ଘଟିଥିବା ଏକାଧିକ ଗ୍ଲୋବାଲ ସିକ୍ୟୁରିଟି ଘଟଣାଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆରେ ଦୃଢ଼ ଆଞ୍ଚଳିକ ସହଯୋଗର ଜରୁରୀ ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି, ଯେଉଁଥିରେ ଭାରତ ଏକ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିପାରିବ। ସାମ୍ପ୍ରତିକ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକରେ, ବାଂଲାଦେଶ, ନେପାଳ ଏବଂ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାରେ ରାଜନୈତିକ ଅସ୍ଥିରତା ଦେଖା ଦେଇଛି। ଯେଉଁଥିରେ ଜନ ଅସନ୍ତୋଷ ଓ ସରକାର ପରିବର୍ତ୍ତନ ଭଳି ଘଟଣା ଦେଖା ଦେଇଛି।”

ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆରେ ଅସ୍ଥିରତା ଜାରି

ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆରେ ତିନୋଟି ଦେଶରେ ସମାନ ପ୍ରକାରର ଢାଞ୍ଚାରେ ବଡ଼ ଅସ୍ଥିରତା ଦେଖା ଦେଇଥିଲା। ପ୍ରଥମେ ଏହା ୨୦୨୨ ମସିହାରେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ଅର୍ଥନୈତିକ ଏବଂ ଘରୋଇ ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ଭିତ୍ତି କରି ଲୋକଙ୍କ ଅଶନ୍ତୋଷ ତୀବ୍ର ହୋଇଥିଲା। ଏହା ପରେ ଦୁର୍ନୀତି ବିରୋଧୀ ପ୍ରତିବାଦରେ ପରିଣତ ହେବାରୁ ତତ୍କାଳୀନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଗୋଟାବାୟା ରାଜପକ୍ଷେଙ୍କୁ ଗାଦିଚ୍ୟୁତ କରାଯାଇଥିଲା। ସେହିପରି ୨୦୨୪ରେ ବାଂଲାଦେଶରେ ବି ସମାନ ଢଙ୍ଗରେ ଆନ୍ଦୋଳନ ତେଜିଥିଲା। ଏକ ବିବାଦୀୟ ଚାକିରି କୋଟାକୁ ନେଇ ଏକ ବିଶାଳ ଛାତ୍ର ବିଦ୍ରୋହ ମୁଣ୍ଡ ଟେକିଥିଲା। ଶେଖ ହସିନାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ଆୱାମୀ ଲିଗ୍ ସରକାର ବିରୁଦ୍ଧରେ ହିଂସା ଏବଂ ଆନ୍ଦୋଳନରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା। ଶେଷରେ ହସିନାଙ୍କୁ ବାଂଲାଦେଶ ଛାଡ଼ି ଭାରତରେ ଶରଣ ନେବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା। ଆଉ ମହମ୍ମଦ ୟୁନୁସଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଏକ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀକାଳୀନ ସରକାର ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥିଲା।

ଏହାର ପର ବର୍ଷ ଅର୍ଥାତ୍ ୨୦୨୫ରେ ନେପାଳରେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ନାଟକ ଲେଖାଯାଇଥିଲା। ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଲଗାଇବା ବିରୋଧରେ ଜେନ-ଜିଙ୍କ ଆନ୍ଦୋଳନ ଶୀଘ୍ର ଦୁର୍ନୀତି ବିରୋଧୀ ପ୍ରତିବାଦରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା। ଫଳରେ ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କେପି ଶର୍ମା ଓଲି ଏବଂ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କୁ ଇସ୍ତଫା ଦେବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା। ଲୋକେ ନେତାଙ୍କୁ ଗୋଡ଼ାଇ ଗୋଡ଼ାଇ ପିଟିଥିଲେ।

ଭାରତ କାହିଁକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ?

ରାଜପକ୍ଷେଙ୍କ କହିବା କଥା ହେଲାଏସବୁ ଘଟଣାକୁ କିଛି ଉଗ୍ରବାଦୀ ତତ୍ତ୍ୱ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିଥିବେ। ଏଥିପାଇଁ ସ୍ଥିତି ବଡ଼ ହୋଇଥିଲା। ତେବେ ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେଏକ ସମନ୍ୱିତ ଆଞ୍ଚଳିକ ଯୋଗାଯୋଗର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି ବୋଲି ରାଜପକ୍ଷେ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି।ଏ ନେଇ ସେ ତାଙ୍କ ପୋଷ୍ଟରେ ଲେଖିଛନ୍ତି“ଏହି ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜଗୁଡ଼ିକର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ଉଗ୍ରବାଦର ମୁକାବିଲା,ରାଜନୈତିକ ହିଂସାକୁ ରୋକିବା ଏବଂ ସଂଖ୍ୟାଲଘୁଙ୍କ ଅଧିକାରକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ପାଇଁ ଏକ ସାମୂହିକ ପ୍ରତିବଦ୍ଧତା ଆବଶ୍ୟକ। ତେଣୁ,ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆ ପାଇଁ ଉଦୀୟମାନ ସଙ୍କଟକୁ ମୁକାବିଲା କରିବା ଏବଂ ସହଭାଗୀ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜଗୁଡ଼ିକର ସାମୂହିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଦେବା ପାଇଁ ଅଧିକ ଆଞ୍ଚଳିକ ସମନ୍ୱୟର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି।ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ,ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଶାନ୍ତି ଏବଂ ସ୍ଥିରତା ବଜାୟ ରଖିବା ପାଇଁ ଭାରତର ନେତୃତ୍ୱ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।”

ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ସାଂସଦ ତାଙ୍କ ପୋଷ୍ଟରେ ସଂଖ୍ୟା ଲଘୁଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା କଥା ଲେଖିବା ବାଂଲାଦେଶରେ ବଢ଼ିଥିବା ହିନ୍ଦୁ ବିରୋଧୀ ହଂସାକୁ ଦର୍ଶାଉଛି। ଏହା ଭାରତ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। କାରଣ ଗତ ମାସରେ ୧୧ ଜଣ ହିନ୍ଦୁଙ୍କର ବାଂଲାଦେଶରେ ହତ୍ୟା କରାଯାଇଛି। ଆଗକୁ ବାଂଲାଦେଶ, ନେପାଳ ଓ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାର ନିର୍ବାଚନ ହେବାକୁ ଥିବାରୁ ମୁକ୍ତ ଏବଂ ନିରପେକ୍ଷ ନିର୍ବାଚନ କରି ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ପୁନଃଉଦ୍ଧାର କରିବାର ସମୟ ଆସିଛି ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।

ନମଲ ରାଜପକ୍ଷେ କହିଛନ୍ତି “ବାଂଲାଦେଶ ଏବଂ ନେପାଳରେ ଆଗାମୀ ନିର୍ବାଚନ ମୁକ୍ତ ଏବଂ ନିରପେକ୍ଷ ଭାବରେ କରାଇ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧକୁ ପୁନଃଉଦ୍ଧାର କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଆଶାଜନକ ସୁଯୋଗ ପ୍ରଦାନ କରୁଛି। ଯାହା ଆଞ୍ଚଳିକ ସୁରକ୍ଷାକୁ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ କରିବାରେ ସହଯୋଗ କରିବ।”

ଭାରତ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ସମ୍ପର୍କରେ ସୁଧାର

ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆରେ ଭାରତକୁ ଏକ ବୃହତ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ରାଜପକ୍ଷେଙ୍କ ଆହ୍ୱାନ ଏପରି ଏକ ସମୟରେ ଆସିଛି, ଯେତେବେଳେ ଭାରତ ଓ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ଘନିଷ୍ଟ ହୋଇଛି। ୨୦୨୨ ସଙ୍କଟ ସମୟରେ, ଭାରତ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାକୁ ଆର୍ଥିକ ସହାୟତା ଏବଂ ଋଣ ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲା। ଗତ ବର୍ଷ ଘୂର୍ଣ୍ଣିଝଡ଼ ଦିତ୍ୱାରେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାକୁ ପ୍ରଥମେ ସହଯୋଗର ହାତ ବଢାଇଥିଲା ଭାରତ। ଫଳରେ କଲୋମ୍ବ ପାଇଁ ଭାରତର ଛବି ଆହୁରି ମୈତ୍ରପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ମଜଭୁତ ହୋଇଥିଲା। ଆନ୍ଦୋଳନ ପରେ ଶ୍ରୀହୀନ ହୋଇଯାଇଥିବା ଶ୍ରୀଲଙ୍କାର ପୁନଃନିର୍ମାଣ ପ୍ରୟାସକୁ ସମର୍ଥନ କରିବା ପାଇଁ ଭାରତ ୪୫୦ ମିଲିଅନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ସହାୟତା ପ୍ୟାକେଜ୍ ମଧ୍ୟ ଘୋଷଣା କରିଥିଲା। ଯାହା ଦୁଇ ଦେଶର ସମ୍ପର୍କକୁ ଆହୁରି ମଜଭୁତ କରିଦେଇଛି।